fbpx
Wednesday, June 19, 2024

મહાશિવરાત્રી 2024 તારીખ, શુભ મુહૂર્ત: આજથી મહાશિવરાત્રિ પર શુભ મુહૂર્ત શરૂ થાય છે, જાણો પૂજા પદ્ધતિ, આરતી, મંત્ર સહિતની તમામ માહિતી.

મહાશિવરાત્રી 2024: 8 માર્ચના રોજ દેશ-વિદેશમાં મહાશિવરાત્રીનો પવિત્ર તહેવાર ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવી રહ્યો છે. હિંદુ કેલેન્ડર મુજબ, મહાશિવરાત્રીનો તહેવાર ફાલ્ગુન મહિનાના શુક્લ પક્ષની ચતુર્થી તિથિએ ઉજવવામાં આવે છે.

આ દિવસે ભક્તો ભોલેનાથ અને માતા પાર્વતીની વિશેષ પૂજા કરે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે મહાશિવરાત્રીના દિવસે ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીના લગ્ન થયા હતા. આવો જાણીએ મહાશિવરાત્રીના ચાર કલાકનો શુભ સમય, પૂજા પદ્ધતિ, વ્રત કથા, શુભ સંયોગ અને બીજી ઘણી મહત્વપૂર્ણ માહિતી.

મહાશિવરાત્રીનો શુભ સમય (મહાશિવરાત્રી 2024 શુભ મુહૂર્ત)

મહાશિવરાત્રિની ચતુર્દશી તિથિ 8 માર્ચે રાત્રે 9.57 વાગ્યે શરૂ થશે અને 9 માર્ચે સાંજે 6.17 વાગ્યે સમાપ્ત થશે. જો કે, પ્રદોષ સમયગાળામાં જ મહાદેવની પૂજા કરવી મહત્વપૂર્ણ છે, તેથી મહાશિવરાત્રીનો તહેવાર 8મી માર્ચે એટલે કે આવતીકાલે જ ઉજવવામાં આવશે.

શાસ્ત્રીય ધાર્મિક વિધિઓ અનુસાર, ‘નિશિથ કાલ’ દરમિયાન શિવરાત્રિની પૂજા કરવી શ્રેષ્ઠ છે. જો કે, શિવ ભક્તો તેમની અનુકૂળતા મુજબ રાત્રિના ચાર કલાકના કોઈપણ સમયે આ પૂજા કરી શકે છે.

નિશિતા કાલ – તે 8 માર્ચે 12:05 AM થી 9 માર્ચના રોજ 12:56 AM સુધી ચાલશે.

રાત્રિ પૂજાનો પ્રથમ કલાક – 8 માર્ચે સાંજે 6:25 વાગ્યાથી શરૂ થશે અને રાત્રે 9:28 વાગ્યે સમાપ્ત થશે.

બીજી રાત્રિની પૂજાનો સમય – તે 8 માર્ચે રાત્રે 9:28 વાગ્યે શરૂ થશે અને 9 માર્ચે રાત્રે 12:31 વાગ્યે સમાપ્ત થશે.

પૂજાનો સમય 9 માર્ચે સવારે 12.31 વાગ્યે શરૂ થશે અને સવારે 3.34 વાગ્યે સમાપ્ત થશે.

રાત્રે પૂજાનો ચોથો કલાક – તે 9 માર્ચે સવારે 3:34 વાગ્યાથી શરૂ થશે અને સવારે 6:37 સુધી ચાલશે.

મહાશિવરાત્રી પૂજાવિધિ (મહાશિવરાત્રી 2024 પૂજાવિધિ)

શિવરાત્રીના દિવસે સૂર્યોદય પહેલા ઉઠો. સૌ પ્રથમ સ્નાન કરો અને સ્વચ્છ વસ્ત્રો પહેરો. આ પછી, જો શક્ય હોય તો, ફળ ખાવાની પ્રતિજ્ઞા લો અથવા પાણી વિના ઉપવાસ કરો. ત્યારબાદ શિવલિંગ પર ચાલીને શુભ સમયે પૂજા શરૂ કરો. ભગવાન શિવને પંચામૃત અર્પણ કરો. ત્યારપછી શિવલિંગ પર ફૂલ, ધૂપ, ફળ, દીવા સહિત તમામ પૂજા વિધિ કરો. આ બધું ચડાવ્યા પછી ખીર ચઢાવો અને શિવ મંત્રો અને શિવ ચાલીસાનો પાઠ કરો. અંતે, તમામ દેવી-દેવતાઓની આરતી કરો.

ભોલેનાથને આ પ્રસાદ ખૂબ જ પસંદ છે
માન્યતાઓ અનુસાર, ભગવાન શિવને થંડાઈ, લસ્સી, હલવો, શણ પકોડા અને માલપુઆ અર્પણ કરી શકાય છે. ભોલેનાથને આ બધી વાનગીઓ ખૂબ જ ગમે છે.

મહાશિવરાત્રીનો શુભ સંયોગ

આ વખતે મહાશિવરાત્રિ પર ગ્રહો પાંચ રાશિમાં રહેશે જ્યોતિષ શાસ્ત્ર અનુસાર મહાશિવરાત્રિ પર ચંદ્ર અને મંગળ મકર રાશિમાં એકસાથે રહેશે. આ સંયોજનને કારણે લક્ષ્મી નામની રચના થઈ રહી છે. આવી સ્થિતિમાં એવું માનવામાં આવે છે કે આ મહાશિવરાત્રિએ નાણાકીય અવરોધો દૂર થઈ શકે છે. આ મહાશિવરાત્રિ, ચંદ્ર અને ગુરુનું બળ પણ શુભ સ્થિતિઓનું નિર્માણ કરી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં એવું માનવામાં આવે છે કે આ વખતે મહાશિવરાત્રિ પર રોજગારની સમસ્યા પણ દૂર થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત શુક્ર પ્રદોષ વ્રત અને માસિક શિવરાત્રી પણ આજે ઉજવવામાં આવશે.

ભગવાન શિવની આરતી (મહાશિવરાત્રી 2024 શિવ આરતી)

ઓમ જય શિવ ઓમકારા, સ્વામી જય શિવ ઓમકારા. બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, સદાશિવ, અર્ધાંગી ધારા.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

એકનન ચતુરાનન પંચાનન રાજે. હંસાસન ગરુડાસન વૃષવાહન સજે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

બે બાજુઓ, ચાર ચતુષ્કોણ, દશકોણ, અતિ સોહે. ત્રિભુવન, જેનું ત્રિવિધ સ્વરૂપ નથી, તેઓ તેમના તરફ આકર્ષાય છે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

અક્ષમાલા વનમાલા મુંડમાલાધારી. ત્રિપુરારિ કંસારિ કર હાર ધારી।
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

શ્વેતામ્બર પીતામ્બર બાગમ્બર આંગે. સનકાદિક ગરુડાદિક ભૂતાદિક સંગે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

કર મધ્યે કમંડલુ ચક્ર ત્રિશૂળ ધારક. જે સુખી અને દુઃખી છે અને જે જગતનું રક્ષણ કરનાર છે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

બ્રહ્મા વિષ્ણુ સદાશિવ જનત અવિવેકા. મધુ-કિતાભા બે મારે છે, અવાજ નિર્ભય કરે છે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

લક્ષ્મી, પાર્વતી સાથે સાવિત્રી. પાર્વતી અર્ધાંગી, શિવલહરી ગંગા.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

પર્વતો પાર્વતી છે, શંકર કૈલાસ છે. ભાંગ ધતુરનો ખોરાક, ભસ્મમાં રહે છે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

વાળમાં ગંગા વહી રહી છે, ગરદન મુંડાઈ ગઈ છે. બાકીના સાપ પોતાની આસપાસ વીંટાળેલા હતા અને હરણની ચામડીથી ઢંકાયેલા હતા.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

કાશીમાં વિશ્વનાથ, નંદી બ્રહ્મચારી બેસે છે. ઉઠો રોજ દર્શન લેવા, મહિમા બહુ ભારે.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

કોઈપણ પુરુષ ત્રિગુણાસ્વામીજીની આરતી ગાઈ શકે છે. શિવાનંદ સ્વામી કહે છે, ઇચ્છિત પરિણામ મેળવો.
ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥ ઓમ જય શિવ ઓમકારા ॥

મહામૃત્યુંજય મંત્ર
ઓમ ત્ર્યંબકમ યજામહે સુગંધી પુષ્ટિવર્ધનમ.
ઉર્વરુકમિવ બંધનાન્મૃત્યોર્મુખિયા મામૃતાત્ ||

મંત્રનો અર્થ
આપણે ત્રિનેત્રની પૂજા કરીએ છીએ,
જેઓ સુગંધિત છે, અમને પોષણ આપે છે,
જેમ ફળ શાખાના બંધનમાંથી મુક્ત થાય છે,
તેવી જ રીતે, આપણે પણ મૃત્યુ અને અસ્થાયીતાથી મુક્ત થઈએ.

મહાશિવરાત્રીની ધાર્મિક વિધિઓ (મહાશિવરાત્રી 2024 અનુષ્ઠાન)

સમગ્ર વિશ્વમાં મહાશિવરાત્રીનો તહેવાર ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવે છે.ભોલેનાથના આશીર્વાદ મેળવવા માટે આખી રાત વિવિધ પ્રકારની ધાર્મિક વિધિઓ કરવામાં આવે છે. જાણો મહાશિવરાત્રી સાથે જોડાયેલી કેટલીક મહત્વપૂર્ણ વિધિઓ.

શિવલિંગની પૂજા
શાસ્ત્રો અનુસાર, શિવલિંગની પૂજા મુખ્યત્વે મહાશિવરાત્રી પર કરવામાં આવે છે. ભગવાન ભોલેનાથથી ઇચ્છિત પરિણામ મેળવવા માટે ભક્તો શિવ મંત્રનો જાપ કરે છે. શિવલિંગની પૂજા સમયે આ મંત્રનો જાપ કરવામાં આવે છે.મંત્રના જાપની સાથે શિવલિંગને દૂધ, મધ, માખણ, દહીં, ગુલાબજળ અથવા ગંગાજળથી સ્નાન કરાવવામાં આવે છે.

બેલપત્ર અર્પણ
બાલ વૃક્ષમાંથી મેળવેલ બેલપત્ર શિવ પૂજા માટે વિશેષ છે.

માન્યતા છે. મહાશિવરાત્રિના દિવસે ભગવાન શિવને બિલ્વના પાન ચઢાવવું ખૂબ જ શુભ છે. આમ કરવાથી ભગવાન ભોલેનાથ પ્રસન્ન થાય છે.

ઝડપી
મહાશિવરાત્રીના ઉપવાસનું વિશેષ મહત્વ છે. શિવપુરાણ અનુસાર જે લોકો મહાશિવરાત્રિ પર વ્રત કરવાનો સંકલ્પ લે છે તેઓ આખો દિવસ ઉપવાસ રાખે છે. કેટલાક ભક્તો વ્રત દરમિયાન માત્ર ફળોનું સેવન કરે છે જ્યારે કેટલાક ભક્તો પાણી વગરના ઉપવાસ કરે છે. સવારે વ્રત શરૂ થયા બાદ બીજા દિવસે ભગવાન શિવની પૂજા કરીને તોડવામાં આવે છે.

આખી રાત જાગરણ અને પૂજા
મહાશિવરાત્રિ દરમિયાન રાત્રિ જાગરણ અને ભગવાન શિવની પૂજા કરવાની પ્રથા ખૂબ જ વિશેષ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે તેની શરૂઆત ભગવાન શિવના આદિવાસી ભક્ત લુબ્ધકાની વાર્તાથી થઈ હતી. એવું કહેવાય છે કે લુબ્ધકા આખી રાત ઝાડ પર જાગતા રહ્યા અને ઝાડની નીચે શિવલિંગ પર બિલ્વના પાન છોડતા રહ્યા. આ કામથી તેમને ભગવાન શિવના આશીર્વાદ મળ્યા. ભક્તો આખી રાત જાગતા રહીને અને ભગવાન શિવને યાદ કરવા પ્રાર્થના, મંત્રોચ્ચાર અને વિવિધ ધાર્મિક વિધિઓ કરીને આ પરંપરાનું પાલન કરે છે.

રુદ્ર યજ્ઞ
રુદ્ર યજ્ઞ ભગવાન શિવને સમર્પિત અગ્નિ યજ્ઞ તરીકે પણ ઓળખાય છે. મહાશિવરાત્રી પર તેનું ઘણું મહત્વ છે. એવું માનવામાં આવે છે કે મહાશિવરાત્રિ દરમિયાન રુદ્ર હોમમાં ભાગ લેવાથી શાંતિ, સમૃદ્ધિ અને સકારાત્મક પરિવર્તન આવે છે.

ચાર કળા
મહાશિવરાત્રિની રાત્રિને ચાર ભાગમાં વહેંચવામાં આવી છે જેને ચાર કલા અથવા શક્તિ સમય તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ધાર્મિક વિધિઓ અને પ્રાર્થના દર ત્રણ કલાકે કરવામાં આવે છે.

નિષાદરાજ સંબંધિત મહાશિવરાત્રીની વાર્તા (મહા શિવરાત્રી 2024 કથા)

ગરુડ પુરાણ અનુસાર એક વખત નિષાદરાજ પોતાના કૂતરા સાથે શિકાર કરવા ગયો હતો. લાંબા સમય સુધી જંગલમાં ફરવા છતાં તેને કોઈ શિકાર મળ્યો ન હતો. તેઓ થાકી ગયા અને ભૂખ અને તરસથી પરેશાન થઈ ગયા અને તળાવના કિનારે એક બિલ્વ વૃક્ષ નીચે બેઠા. ત્યાં એક શિવલિંગ હતું. પોતાના શરીરને આરામ આપવા માટે નિષાદરાજે બિલ્વના કેટલાક પાંદડા તોડી નાખ્યા, જે શિવલિંગ પર પણ પડ્યા. તેમના પગ સાફ કરવા માટે, તેમણે તેમના પર તળાવનું પાણી છાંટ્યું, જેના થોડા ટીપાં શિવલિંગ પર પણ પડ્યા. આ કરતી વખતે, તેનું એક તીર નીચે પડી ગયું, તેને ઉપાડવા માટે તે શિવલિંગની સામે નમ્યો. આ રીતે, શિવરાત્રિના દિવસે, તેમણે અજાણતા શિવની પૂજાની સમગ્ર પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરી. તેમના મૃત્યુ પછી, જ્યારે યમદૂત તેમને લેવા આવ્યો, ત્યારે શિવના અનુયાયીઓએ તેમની રક્ષા કરી અને તેમનો પીછો કર્યો. એવું માનવામાં આવે છે કે જ્યારે મહાશિવરાત્રિના દિવસે ભગવાન શંકરની પૂજા અજ્ઞાનતાથી કરવાથી આવા અદ્ભુત પરિણામો મળે છે, ત્યારે દેવાધિદેવ મહાદેવની પૂજા સમજી-વિચારીને કરવાથી વધુ ફળ મળે છે.

બીજી એક કથા અનુસાર, માતા પાર્વતીએ શિવને પતિ તરીકે મેળવવા માટે કઠોર તપસ્યા કરી હતી. પરિણામે, ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીના લગ્ન ફાલ્ગુન કૃષ્ણ ચતુર્દશીના રોજ થયા. આ જ કારણ છે કે મહાશિવરાત્રી ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અને પવિત્ર માનવામાં આવે છે.

Related Articles

Stay Connected

1,982FansLike
1,453FollowersFollow

Latest Articles